Niezbędne kwasy tłuszczowe

Niektóre z tłuszczów wielonienasyconych są konieczne w zdrowej diecie – dlatego też nazywamy je NKT – niezbędny­mi kwasami tłuszczowymi. Są one niezbędne z wielu powodów. Stanowią ważny składnik błon komórkowych. Błony komórkowe umożliwiają wybiórcze przenikanie cząsteczek do wnętrza ko­mórki i z komórki oraz funkcjonowanie receptorów hormonal­nych. Stanowią też budulec hormonów. Mogą ulegać przemianie w pochodne związki, zwane prostaglandynami – ważne, podobne nieco do hormonów substancje regulujące.

Dobre zdrowie jest uzależnione od spożywania różnych rodza­jów tłuszczów – w odpowiednich proporcjach. Jednym z niezbęd­nych kwasów tłuszczowych jest kwas linolenowy. To rodzaj tłusz­czu nienasyconego z grupy omega-6 (co oznacza podwójne wią­zanie w szóstym ogniwie łańcucha węglowego). Kwas ten znaj­duje się w kukurydzy oraz fasoli. Ulega skomplikowanej przemia­nie w substancję regulującą o nazwie prostaglandyna E1. Prostaglandyny nadzorują wiele funkcji metabolicznych. Już minimalne ich dawki mogą znacznie zmienić ciśnienie krwi, krzepliwość krwi, poziom cholesterolu, wpłynąć na reakcję zapalną i alergię, a także na aktywność hormonów, funkcje immunologiczne, neu­rologiczne itp. Prostaglandyna E1 obniża lepkość płytek krwi, zwalcza stan zapalny, stabilizuje poziom cukru we krwi, redukuje poziom cholesterolu. Niweluje mimowolne kurcze mięśni, w tym również mięśni tętnic.

Niedobory NKT z grupy omega-6 mogą powodować egzemę, zespół napięcia przedmiesiączkowego, bóle lub guzki w piersiach, zapalenia, problemy z układem odpornościowym, nadciśnienie, wreszcie nadpobudliwość u dzieci. Wiele osób, które spożywają odpowiednie ilości olejów z grupy omega-6, nie przetwarza ich skutecznie w aktywne prostaglandyny; dotyczy to przede wszyst­kim alergików, pacjentów z wysokim poziomem cholesterolu, cu­krzyków, alkoholików, ludzi spożywających znaczne ilości tłuszczów „trans” lub wystawionych na oddziaływanie szkodliwych odczynników chemicznych czy wreszcie wykazujących niedobo­ry pewnych składników odżywczych (zwłaszcza magnezu lub wi­taminy B6). Tego rodzaju problem można rozwiązać, czy raczej ominąć, przyjmując suplement GLA (kwas gammalinolenowy).

Innym ważnym niezbędnym kwasem tłuszczowym jest kwas alfalinolenowy należący do grupy omega-3 – jeszcze bardziej nie­nasycony, gdyż ma więcej podwójnych wiązań; pierwsze z nich znajduje się w trzecim ogniwie łańcucha węglowego. Taka budo­wa cząsteczkowa nadaje temu olejowi szczególne właściwości. Tłuszcze z grupy omega-3 znajdują się w tranie, oleju lnianym oraz niektórych orzechach, zwłaszcza włoskich. Tłuszcze te od­grywają niebagatelną rolę w profilaktyce choroby wieńcowej. Do­wiedziono, że ludzie, w których diecie ryby zajmują poczesne miejsce, rzadziej zapadają na schorzenia serca. Oleje z grupy omega-3 obniżają skłonność płytek krwi do zlepiania się, która może być jedną z przyczyn zawału serca oraz miażdżycy tętnic. NKT z grupy omega-3 obniżają też poziom trójglicerygów, chole­sterolu i zmniejszają odczyn zapalny.

Istnieją dowody potwierdzające, że deficyt tych tłuszczów to­warzyszy rozmaitym dolegliwościom skórnym, usztywnieniu sta­wów, problemom z prostatą, zespołowi jelita spastycznego, ze­społowi napięcia przedmiesiączkowego, depresji, fobiom oraz schizofrenii. Oleje omega-3 są nietrwałe, dlatego są tracone w procesach przetwórczych. Ich niedobór jest zatem rzeczą po­wszechną.

Ważne jest, aby przyjmować odpowiednie ilości niezbędnych kwasów tłuszczowych w pokarmach lub suplementach. Jeżeli ole­je stanowią istotny składnik twojej diety, to bacz, by nie przesa­dzać. NKT są bowiem wysoce kaloryczne, a człowiek nie potrze­buje ich wiele do właściwego odżywiania. Zwierzęta czerpią nie­zbędne tłuszcze z pożywienia – ziaren zbóż, orzechów, nasion – ty, być może, powinieneś uzupełnić ich ilość preparatami. Po­wtórzę wszak: uważaj, aby nie przytyć od nadmiaru kalorii.

Poznanie metabolizmu niezbędnych kwasów tłuszczowych oraz ich zastosowanie w leczeniu jest jednym z ważniejszych kro­ków naprzód jaki wykonała medycyna w trakcie ostatnich dwu­dziestu lat. Po części jest to zasługą starań dwóch lekarzy, Davida Horrobina oraz Donalda Rudina, którzy prowadzili badania, ana­lizowali literaturę medyczną, zamieszczali własne artykuły o wła­ściwościach tłuszczów i olejów. Wielu terapeutów odznaczają­cych się otwartym umysłem, którzy wypróbowali na swoich pacjentach zalety suplementacji NKT, nie kryło zdumienia z powodu osiągniętych rezultatów. Niezbędne kwasy tłuszczowe stanowią obecnie ważny element terapii odżywczych. Są skutecz­ne w zwalczaniu rozmaitych problemów zdrowotnych, bezpieczne, łatwe w użyciu, a także względnie niedrogie.

Both comments and pings are currently closed.

Comments are closed.